BAŞVURU SAHİBİ:

Şeref Turizm Gıda Orman Ürünleri Tekstil İnşaat ve Malzemeleri Sanayi Pazarlama Nakliyat İthalat İhracat Limited Şirketi,

İHALEYİ YAPAN İDARE:

Rize İl Sağlık Müdürlüğü,

BAŞVURUYA KONU İHALE:

2021/337837 İhale Kayıt Numaralı “27 Aylık Malzeme Dahil Yemek Pişirme, Dağıtım ve Sonrası” İhalesi

KURUM TARAFINDAN YAPILAN İNCELEME:

Rize İl Sağlık Müdürlüğü tarafından 28.07.2021 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen “27 Aylık Malzeme Dahil Yemek Pişirme, Dağıtım ve Sonrası” ihalesine ilişkin olarak Şeref Turizm Gıda Orman Ürünleri Tekstil İnşaat Ve Malzemeleri Sanayi Pazarlama Nakliyat İthalat İhracat Limited Şirketi nin 14.07.2021 tarihinde yaptığı şikâyet başvurusunun, idarenin 16.07.2021 tarihli yazısı ile reddi üzerine, başvuru sahibince 27.07.2021 tarih ve 33452 sayı ile Kurum kayıtlarına alınan 26.07.2021 tarihli dilekçe ile itirazen şikâyet başvurusunda bulunulmuştur.

Başvuruya ilişkin olarak 2021/1276 sayılı itirazen şikâyet dosyası kapsamında yapılan inceleme neticesinde esas inceleme raporu tanzim edilmiştir.

KARAR:

Esas inceleme raporu ve ekleri incelendi.

İtirazen şikâyet dilekçesinde özetle,

1- İdari Şartname’nin 25.3.1’inci maddesinde “ İhale kapsamında çalıştırılacak personel ücretleri yürürlükteki brüt asgari ücretten az olamaz. Yürürlükteki brüt asgari ücretin üzerinde ödeme yapılması hususu ve sorumluluğu tacir sıfatına haiz istekliye aittir. Dolayısıyla istekliler tekliflerini verirken personele ödemeyi planladıkları ücretleri de hesaba katması gerekmektedir.” düzenlemesinin yer aldığı, birim fiyat teklif cetvelinde ise ihale konusu işte çalışacak toplam 17 personel için sözleşme ve genel giderler dâhil brüt asgari ücret üzerinden teklif verilmesinin istenildiği, idarece yapılan bu düzenlemenin isteklilerin işçilik maliyetlerinin asgari ücret üzerinden hesaplamasına neden olduğu ve asgari ücretin üzerinde ücret ödenecek personellerin işçilik ücretlerinin yanlış hesaplanmasına neden olduğu, diğer taraftan birim fiyat teklif cetvelinde yapılan düzenleme hizmet süresince İdari Şartname’nin 46.1’inci maddesi gereği hesaplanacak fiyat farkının da yine asgari ücret üzerinden hesaplanması zorunluluğunu doğuracağı,

Teknik Şartname’de ihale konusu hizmette çalıştırılacak personelin sayı ve niteliklerine yer verildiği, listede belirlenen personelden aşçı ve garsonların nitelikli personel olacağı, vasıflı işçilerin asgari ücretle çalışmasının hayatın olağan akışına uygun olmadığı, idarenin çalışan tüm personelin ücretlerinin asgari ücret üzerinden ödenmesi için düzenlemeler yaparak isteklilerden bu yönde teklif istemesinin hem personelin hem de yüklenicinin zararına neden olacağı, idare tarafından hesaplanan yaklaşık maliyette, asgari işçilik gideri, asgari ücret üzerinden hesaplanmış ise bu hesaplanan yaklaşık maliyetin de hatalı olarak hesaplandığı, hatalı yaklaşık maliyet ile ihalenin sağlıklı olarak sonuçlandırılamayacağı,

2- Teknik Şartname’nin “Yüklenicinin Genel Sorumlulukları ve Diğer Hususlar” başlıklı 12’nci maddesinin 16’ncı fıkrasında “Yemek yiyen kişi sayısı (personel için) sistemin bilgisayardaki kayıtlarına göre belirlenir. Yemek yiyen hasta ve refakatçi sayıları ise idaremizce temin edilen ve yükleniciye verilecek olan el terminali kayıtlarına göre belirlenecektir. Ay sonunda personel için bilgisayardaki sayılar, hasta ve refakatçiler için el terminallerindeki sayılar dikkate alınarak firmaya ödeme yapılacaktır. Hasta ve refakatçileri için el terminali ile barkot okutma işlemi yapılmadan verilen yemekler için yüklenici firma herhangi bir ücret talep edemeyecektir. Bunların dışındaki kayıtlar için firmaya herhangi bir ödeme yapılmayacaktır.” hususları, Teknik Şartname’nin “Yemek Listeleri ve Yemek Miktarlarının Bildirilmesi” başlıklı 12.3’üncü maddesinin 6’ncı fıkrasında “Günlük gıda tüketim miktarları görevlendirilecek bir idare personeli tarafından servislerden ve idari ünitelerden gelen günlük iaşe ve vukuat cetvellerine göre hesaplandıktan sonra bir gün önceden kahvaltı ve yemek yiyecek personel, hasta ve refakatçi sayısını ve diyetli hastaların kahvaltı ve diyet yemeği listeleri en geç 12.00’a kadar yüklenici yetkilisine bildirecektir. Bu bildirimler doğrultusunda malzeme getirilecektir. Bildirim yapılmadığında ya da geç bildirildiğinde bir önceki günün sayıları esas alınacaktır.” hususlarının hüküm altına alındığı, Teknik Şartname’nin yukarıda yer verilen maddelerinde, yüklenici firmanın idarece bildirilen tahmini sayılara göre yemek üretimi yapacağı, ancak ödemenin sadece yenilen yemek kadar olacağı, hem üretilecek yemek sayılarının idare tarafından belirlenmesinin hem de yüklenici firmanın bu hususta sadece isteneni yerine getirmesi sebebiyle ödemelerin yemek yiyenlere göre yapılmasının hakkaniyetsiz olacağı, üretim sayılarının fazla verilmesi ya da yemek yemeyen hasta, refakatçi, personeller nedeniyle fazladan üretilen yemeğin sorumluluğunun da idarece alması gerektiği,

3- Teknik Şartname’nin “Gramajlar” başlıklı 16’ncı maddesinde, verilecek yemeklerin Yataklı Tedavi Kurumları İşletme Yönetmeliği’ne uygun olarak hazırlanacağı, yemeklerde kullanılacak gıda maddelerinin ise yine idare tarafından tanzim edilen gramaj tabloları ile Yataklı Tedavi Kurumları İşletme Yönetmeliği’nde belirtilen gramajlar üzerinden hesaplanacağı, Yataklı Tedavi Kurumları İşletme Yönetmeliği Tablo 1’de Normal Yemek İstihak Cetveline yer verildiği, anılan tabloda günlük verilmesi gereken süt ve yoğurt miktarının azami (en fazla) 250 gr. olarak belirlendiği, oysa idarece Teknik Şartname’de verilen Normal Yemek menüsünde öğle ve akşam yemeklerinde verilen yoğurt miktarının Yataklı Tedavi Kurumları İşletme Yönetmeliği’ne aykırı olduğu,

Örneğin, öğle yemeğinde yoğurtlu yemek bulunurken, akşam yemeğinde 3. çeşit olarak yoğurt, öğle yemeğinde 3. çeşit olarak yoğurt olmasına rağmen akşam yemeğinde yoğurtlu yemeklerin tercih edildiği,

4- Teknik Şartname’nin “Gramajlar” başlıklı 16’ncı maddesinde, verilecek yemeklerin Yataklı Tedavi Kurumları İşletme Yönetmeliği’ne uygun olarak hazırlanacağı, Yataklı Tedavi Kurumlan İşletme Yönetmeliği’ nin 90’ıncı maddesi hükmüne göre öğle ve akşam yemek menülerinin aynı olabileceği veya aynı erzakı kullanmak suretiyle yemeklerin türünün değiştirilebileceği oysa idarece hazırlanan örnek menülerde birbirinden tamamen farklı yemeklere yer verildiği, öğle yemeğinde kullanılan erzakı kullanmak kaydıyla akşam yemeğinde yemek türünün değiştirilmesi kuralına aykırı olarak menü hazırlandığı,

5- İdare tarafından tanzim edilen Teknik Şartname’nin “İşçi Hakları” başlıklı maddesinin (e) fıkrasında “Yüklenici çalıştıracağı personeller için 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Sağlık Sigortası Kanunu, 4857 Sayılı İş Kanunu, 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ile diğer mevzuat gereği yerine getirmesi gereken tüm yasal yükümlülüklerden bizzat sorumludur.” düzenlemesinin yer aldığı, ihale dokümanında yapılan bu düzenlemeler ile özellikle iş sağlığı ve güvenliği açısından bütün sorumluluğun yükleniciye bırakıldığı, ihale makamının idare bünyesinde yürütülecek işte tam zamanlı yüklenici personeli çalıştıracağı, bu personelin hukuki statüsü gereği oluşan ilişkinin, İş Kanunu’nun 2’nci maddesi çerçevesinde alt işveren-asıl işveren ilişkisi olduğu,

4857 Sayılı İş Kanunu’nun 2’nci maddesi hükmünden anlaşıldığı üzere, yüklenici ile idare arasında müteselsil sorumluluk bulunduğu, idare tarafından ihale dokümanında düzenlemesi yapılan ve yüklenicinin tek başına sorumlu tutulduğu hususların 4857 Sayılı İş Kanununa aykırılık teşkil ettiği,

6- Teknik Şartname’nin “İşyerinin Korunması ve Hizmetin Sürekliliği” başlıklı 12’nci maddesinde, yemeklerden numunelerin alınacağı ve bu numunelerin idarenin talebi doğrultusunda resmi bir laboratuvara gönderilerek numunelerin tetkik ve tahlillerinin yaptırılacağı ve masraflarının yüklenici tarafından karşılanacağının belirtildiği, ancak hangi analizlerin yapılacağına dair bir düzenleme yapılmadığı, özellikle mikrobiyolojik analiz içeriğinde farklı analizler bulunduğu, idarenin yemeklere ilişkin hangi analizlerin yapılacağını açıkça belirtmesi gerektiği,

7- İhale makamı idarece tanzim edilen İdari Şartname’nin 7.5.3. maddesinde “TSE 'den alınmış ve ihale tarihi itibariyle geçerliliğini yitirmemiş ve istekli adına alınmış belgeler; a ) İstekliler, TS 8985 Hizmet Yeri Yeterlilik Belgesini ihale dosyasında sunacaktır. Sunulan bu belgenin TSE de yürürlük tarihi geçerli olmalıdır, b) İstekliler, TS 13075 Hizmet Yeri Yeterlilik Belgesini ihale dosyasında sunacaktır. Sunulan bu belgenin TSE de yürürlük tarihi geçerli olmalıdır.” düzenlemesinin yer aldığı, idarelerin kendi hizmet binalarında gerçekleştirilen hizmetler ile niteliği gereği hizmet yeterlilik belgesi istenmesi uygun olmayan ihalelerde bu belgelerin istenmeyeceği, söz konusu hususa yönelik şikayete ilişkin idare tarafından yapılan değerlendirmede İdari Şartname’nin 7.5.3. maddesinde belirtilen TS 8985 Hizmet Yeri Yeterlilik Belgesi ve TS 13075 Hizmet Yeri Yeterlilik Belgelerinin ihale ilanında da bulunması sebebiyle ilana şikayet başvurusunda bulunulmamış olmasını gerekçe göstererek şikayetin reddedilmesinin hakkaniyetten uzak olduğu iddialarına yer verilmiştir.

Başvuru sahibinin iddialarının değerlendirilmesi sonucunda aşağıdaki hususlar tespit edilmiştir.

1) Başvuru sahibinin 1’inci iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı ihalelerde yaklaşık maliyet” başlıklı 10’uncu maddesinde “ (1) Personel çalıştırılmasına dayalı ihalelerde, personel maliyeti, tarım dışında ve 16 yaşından büyük işçiler için belirlenmiş brüt asgari ücret tutarı ile bu tutar üzerinden hesaplanan işveren payı toplamından az olmamak üzere bulunan maliyetler dikkate alınarak hesaplanır.

…

(4) Personele asgari ücretin üzerinde ödeme yapılmasının öngörülmesi halinde, bu ücretin brüt asgari ücretin en az yüzde (%) kaç fazlası olacağı idarece belirlenerek, bu oran üzerinden yaklaşık maliyet hesaplanır ve söz konusu oran idari şartnamede açıkça gösterilir.” hükmü,

Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dâhil olacak giderler” başlıklı 78’inci maddesinde “…

…

78.1.4. Niteliği gereği süreklilik arz etme koşulu dışında diğer koşulları taşıyan ve ihale edilmesi mümkün olan hizmet alımları ile 78.1.1 maddede belirtilen koşulları taşıyan hastane bilgi yönetim sistemi hizmetleri ve çağrı merkezi hizmetlerinde, teklifler ile aşırı düşük tekliflerin hazırlanması ve değerlendirilmesinde bu Tebliğin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihaleleri için öngördüğü düzenlemeler (asgari işçilik maliyeti ile sözleşme giderleri ve genel giderlerin hesabı, sınır değer tespiti, işçilik hesaplamamodülününkullanım zorunluluğu vb.) aynen uygulanır.

…

78.3. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir hizmet alımına ilişkin ihale dokümanında haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirtilmesi halinde teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi gerekmektedir.

…

78.6.Tekliflerin hazırlanmasında ve asgari işçilik maliyetinin hesaplanmasında, ihale tarihinde yürürlükte bulunan asgari ücret dikkate alınacaktır.

78.7. İdarelerce yaptırılacak işin niteliği dikkate alınarak, çalıştırılacak personel için brüt asgari ücret veya brüt asgari ücretin yüzde (%) fazlası ücret belirlenebilecek; ancak “brüt asgari ücretin işverene maliyetinin (%) fazlası” şeklinde bir belirleme yapılmayacaktır. Tekliflerin eşit şartlarda değerlendirilmesi amacıyla, istekliler tarafından yaşlılık aylığı veya emekli aylığı bağlanmış olan personel çalıştırılacağı belirtilmiş olsa dahi işveren paylarının hesabında bu hususlar dikkate alınmaz.

…” açıklaması yer almaktadır.

İdari Şartname’nin “İhale konusu işe ilişkin bilgiler” başlıklı 2’nci maddesinde “2.1. İhale konusu hizmetin;

a) Adı: 27 AYLIK MALZEME DAHİL YEMEK PİŞİRME, DAĞITIM VE SONRASI

b) Miktarı ve türü: Normal Yemek 356.000 Öğün, Diyet yemek 32.500 Öğün, Kahvaltı 129.600 Öğün, Diyet kahvaltı 53.950 Öğün, Diyet ara öğün 19.200 Öğün, Ramazan iftar yemeği 7.600 Öğün, Ramazan sahur yemeği 6.700 Öğün

c) Yapılacağı yer: 1-Kaçkar Devlet Hastanesi, 2-İshakoğlu Çayeli Devlet Hastanesi 3- Fındıklı Devlet Hastanesi” düzenlemesi,

Anılan Şartname’nin “Teklif fiyata dâhil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde“…

25.3. Teklif fiyata dâhil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1.

…

Malzeme dâhil yemek pişirme, dağıtım ve sonrası hizmet ihaleleri personel çalıştırılmasına dayalı olmayan hizmet alımı olduğu için değerlendirmelerin buna göre yapılması gerekmektedir. İhale kapsamında çalıştırılacak personel ücretleri yürürlükteki brüt asgari ücretten az olamaz. Yürürlükteki brüt asgari ücretin üzerinde ödeme yapılması hususu ve sorumluluğu tacir sıfatına haiz istekliye aittir. Dolayısıyla istekliler tekliflerini verirken personele ödemeyi planladıkları ücretleri de hesaba katması gerekmektedir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Birim fiyat teklif cetveli aşağıda yer verilen şekildedir.

A1

B2

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması3

Miktarı

Teklif Edilen4 Birim Fiyat

Tutarı

Birimi

İşçi sayısı

Ay/gün/saat

1

Sözleşme ve Genel Giderler Dahil 17 işçi ile 27 Aylık İşçilik Maliyet(Brüt asgari ücret)

Ay

17

27

I. ARA TOPLAM (K.D.V Hariç)5

Sıra No

İş Kaleminin Adı ve Kısa Açıklaması 6

Birimi

Miktarı

Teklif Edilen4 Birim Fiyat

Tutarı

1

Normal Yemek ( Öğle ve Akşam )

öğün

356.000

2

Diyet yemek

öğün

32.500

3

Kahvaltı

öğün

129.600

4

Diyet kahvaltı

öğün

53.950

5

Diyet ara öğün

öğün

19.200

6

Ramazan iftar yemeği

öğün

7.600

7

Ramazan sahur yemeği

öğün

6.700

8

Sözleşme ve Genel Giderler Dahil 17 işçi ile 31 Gün ulusal bayram ve genel tatil işçilik maliyeti

gün

527

II. ARA TOPLAM (K.D.V. Hariç)7

TOPLAM TUTAR (K.D.V Hariç)

Teknik Şartname’nin “İşin Yürütülmesi İçin Gerekli Personeller ve Diğer Aranan Şartlar” başlıklı 4’üncü maddesinde, “a) Hizmetin yürütülmesi için gerekli personel sayısı ve nitelikleri aşağıda belirtilmiştir.

PERSONEL

KAÇKAR DEVLET HASTANESİ

ÇAYELİ DEVLET HASTANESİ

FINDIKLI DEVLET HASTANESİ

AŞÇIBAŞI

1

1

-

AŞÇI

2

1

1

TEMİZLİKÇİ

2

1

-

BULAŞIKÇI

2

1

1

GARSON

3

1

-

TOPLAM

10

5

2

GENEL TOPLAM

17

“ düzenlemesi yer almaktadır.

İhaleye ilişkin İdari Şartname’nin 25’inci maddesinde, ihale kapsamında çalıştırılacak personel ücretlerinin yürürlükteki brüt asgari ücretten az olamayacağı, yürürlükteki brüt asgari ücretin üzerinde ödeme yapılması hususu ve sorumluluğunun tacir sıfatına haiz istekliye ait olduğu, isteklilerin tekliflerini verirken personele ödemeyi planladıkları ücretleri de hesaba katması gerektiğinin düzenlendiği, birim fiyat teklif cetvelinde Sözleşme ve Genel Giderler Dahil 17 işçi ile 27 Aylık İşçilik Maliyeti için satır açıldığı, anılan satırda parantez içerisinde “Brüt asgari ücret” ibaresine yer verildiği tespit edilmiştir.

Başvuru konusu ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı olmayan malzemeli yemek hizmeti alımı olduğu, her ne kadar ihale personel çalıştırılmasına dayalı bir iş olmasa da, işçilik ile bağlantılı giderlerin hesaplanması noktasında ihaleye ilişkin İdari Şartname’de Kamu İhale Genel Tebliği’nin yukarıda yer verilen “Tekliflerin hazırlanmasında ve asgari işçilik maliyetinin hesaplanmasında, ihale tarihinde yürürlükte bulunan asgari ücret dikkate alınacaktır.” açıklamasına paralel olarak çalıştırılacak personel ücretlerinin yürürlükteki brüt asgari ücretten az olamayacağına yönelik düzenleme yapıldığı, söz konusu düzenlemenin personel ücretlerine yönelik asgari sınırı belirlediği, brüt asgari ücretin üzerinde ödeme yapılması hususunda ihaleye katılan isteklilere serbesti tanındığı, yine birim fiyat teklif cetvelinde yer verilen parantez içindeki “asgari ücret” ibaresinin işçilik ücretlerindeki alt sınırı ifade ettiği, söz konusu ibarenin ihaleye katılan isteklilere brüt asgari ücret hesaplamaları konusunda bir zorunluluk getirmediği ve brüt asgari ücretin üzerinde ödeme yapılması hususunda isteklileri kısıtlayıcı bir düzenleme olarak yorumlanamayacağı, ihale dokümanının bir bütün olarak değerlendirmesi gerektiği dikkate alındığında İdari Şartname düzenlemelerinin ve bu düzenleme paralelinde hazırlanan birim fiyat teklif cetvelinin personel ücretleri düzenlemeleri bakımından açık ve anlaşılır olduğu,

Başvuru sahibinin, “İdare tarafından hesaplanan yaklaşık maliyette, asgari işçilik gideri, asgari ücret üzerinden hesaplanmış ise bu hesaplanan yaklaşık maliyetin de hatalı olarak hesaplandığı, hatalı yaklaşık maliyet ile ihalenin sağlıklı olarak sonuçlandırılamayacağına” yönelik iddiaları bakımından ise, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin yukarıda yer verilen hükmünde, personel maliyetinin brüt asgari ücret tutarı ile bu tutar üzerinden hesaplanan işveren payı toplamından az olmamak üzere hesaplanacağının düzenlendiği, söz konusu düzenlemeler her ne kadar personel çalıştırılmasına dayalı ihaleler için öngörülmüş ise de, işçilik giderlerinin hesaplanması bakımından personel çalıştırılmasına dayalı olmayan ihaleler içinde uygulanması gerektiği dolayısıyla başvuru sahibinin iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

2) Başvuru sahibinin 2’nci iddiasına ilişkin olarak:

Teknik Şartname’nin “Yüklenicinin Genel Sorumlulukları ve Diğer Hususlar” başlıklı 12’nci maddesinin 16’ncı fıkrasında “Yemek yiyen kişi sayısı(personel için) sistemin bilgisayardaki kayıtlarına göre belirlenir. Yemek yiyen hasta ve refakatçi sayıları ise idaremizce temin edilen ve yükleniciye verilecek olan el terminali kayıtlarına göre belirlenecektir. Ay sonunda personel için bilgisayardaki sayılar, hasta ve refakatçiler için el terminallerindeki sayılar dikkate alınarak firmaya ödeme yapılacaktır. Hasta ve refakatçileri için el terminali ile barkot okutma işlemi yapılmadan verilen yemekler için yüklenici firma herhangi bir ücret talep edemeyecektir. Bunların dışındaki kayıtlar için firmaya herhangi bir ödeme yapılmayacaktır.” düzenlemesi,

Aynı Şartname’nin “Yemek Listeleri ve Yemek Miktarlarının Bildirilmesi” başlıklı 12.3’üncü maddesinde “6.Günlük gıda tüketim miktarları görevlendirilecek bir idare personeli tarafından servislerden ve idari ünitelerden gelen günlük iaşe ve vukuat cetvellerine göre hesaplandıktan sonra bir gün önceden kahvaltı ve yemek yiyecek personel, hasta ve refakatçi sayısını ve diyetli hastaların kahvaltı ve diyet yemeği listeleri en geç 12.00’a kadar yüklenici yetkilisine bildirecektir. Bu bildirimler doğrultusunda malzeme getirilecektir. Bildirim yapılmadığında ya da geç bildirildiğinde bir önceki günün sayıları esas alınacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Başvuruya konu ihalenin malzemeli yemek alımı olduğu, ihale konusu yemek hizmet alımı kapsamında ortalama 605.550 öğün alınmasının öngörüldüğü, Normal Yemek, Diyet yemek, Kahvaltı, Diyet kahvaltı, Diyet ara öğün, Ramazan iftar yemeği, Ramazan sahur yemeği için öğün sayıları ve Sözleşme ve Genel Giderler Dâhil 17 işçi ile 27 Aylık İşçilik Maliyeti ve Sözleşme ve Genel Giderler Dâhil 17 işçi ile 31 Gün ulusal bayram ve genel tatil işçilik maliyeti birim fiyat teklif cetvelinde ayrı satır açıldığı, isteklilerin söz konusu iş kalemleri üzerinden tekliflerini oluşturmaları gerektiği tespit edilmiştir.

İhaleyi yapan idarenin hastane olduğu, yemek hizmeti alımından yararlanacak olan kişilerin hasta, refakatçi ve kurum personeli olması itibariyle yemek verilecek kişi sayısının değişmesinin olağan olduğu, yemek hizmeti alımı ihalelerinde öğün miktarlarının idarece tahmini olarak hesaplandığı ve yaklaşık maliyetin idarece hesaplanan öğün miktarlarına göre belirlendiği, istekliler tarafından da tekliflerin idarece tahmini olarak belirlenen ve ihale dokümanına yansıtılan öğün miktarlarına göre oluşturulacağı, işin yürütümü sırasında yemek yiyecek kişi sayılarındaki değişmelere paralel olarak, idarece ihaleye çıkılmadan önce ihtiyacın tespiti aşamasında tahmini olarak belirlenen öğün miktarlarının değişmesinin (artması/azalması) söz konusu olabileceği, bu olası değişimler göz önünde tutularak öğün sayısının istekliye bildirilmesi ve her durumda tüketilen yemek sayısı üzerinden ödeme yapılmasının düzenlendiği, aksi takdirde idarenin faydalanmadığı/almadığı hizmetin bedelini ödemekle karşı karşıya kalarak kamu zararına sebep olacağı hususları bir arada değerlendirildiğinde söz konusu doküman düzenlemelerinin mevzuata uygun olduğu ve ihaleye teklif vermeye engel teşkil etmediği sonucuna varılmıştır.

3) Başvuru sahibinin 3'üncü ve 4’üncü iddiasına ilişkin olarak:

Yataklı Tedavi Kurumları İşletme Yönetmeliği’nin ekinde yer alan “Normal Yemek Günlük İstihkak Cetveli” ni içeren Tablo-1’de ;

“ Günlük Haftalık

Azami Azami

Miktarı Verilme

Besin'in Cinsi : (Gr.) Sayısı :Kullanma ve Değiştirme Şekli :

Süt veya Yoğurt2507 Bu süt veya yoğurt, gerektiğinde yemeklerde kullanılabilir.” düzenlemesi,

Yataklı Tedavi Kurumları İşletme Yönetmeliği’nin 90’ıncı maddesinde“Hastaların beslenmeleri normal ve rejim yemeği olmak üzere ikiye ayrılır.

a) Normal Yemek:

…

Öğle yemeği ile akşam yemeği aynı olabileceği gibi, aynı erzakı kullanmak kaydıyla ve üç kabı geçmemek şartıyla akşam yemeğinin bir veya iki türü değiştirilebilir.” hükmü yer almaktadır.

Teknik Şartname’nin “Gramajlar” başlıklı 16’ncı maddesinde, “Kahvaltı, normal yemek ve diyet yemeklerinde uygulanacak gramajlar T.C. Sağlık Bakanlığı Tedavi Hizmetleri Genel Müdürlüğü Yataklı Tedavi İşletme Yönetmeliğine bağlı kalınarak düzenlenmiştir. Yemekler hazırlanırken kullanılan gıda maddelerinde bu gramajlardan aşağıya inilmeyecektir.” düzenlemesi,

Anılan Şartname ekinde yer verilen “İki Haftalık Kahvaltı ve Normal Yemek Menüsü(Kahvaltı, Öğle Yemeği ve Akşam Yemeği )”nün aşağıda yer verildiği şekilde olduğu tespit edilmiştir.

KAHVALTI

ÖĞLE

YEMEĞİ

AKŞAM

YEMEĞİ

PAZARTESİ

Çay-üçgen peynir-siyah zeytin-tereyağı-reçel-

Etli kuru fasulye

Pirinç pilavı

Yoğurt

Mercimek çorba

Tavuk ızgara

Kemalpaşa tatlı

SALI

Çay-yumurta-siyah zeytin-tahin pekmez-

Bahçıvan kebabı Bulgur pilavı

Ayran

Patlıcan musakka

Pirinç pilavı

Cacık

ÇARŞAMBA

Süt-kaşar peyniri-yeşil zeytin-tereyağı-domates-salatalık

Etli Taze fasulye

Pirinç pilavı

Yoğurt

Fırın köfte

Pirinç Pilavı

Karışık yaz Salata

PERŞEMBE

Çay-beyaz peynir-

Siyah zeytin-tereyağı-bal-

Mercimek Çorba

Fırın Tavuk

Şekerpare

Etli Nohut

Bulgur Pilavı

Cacık

CUMA

Çay-yumurta-siyah zeytin-çikolatalı fındık ezmesi-

Püreli Dalyan Köfte

Zeytinyağlı Fasulye

Yoğurt

Yayla Çorba

Patates oturtma bulgur pilav

CUMARTESİ

Süt-kaşar peyniri-yeşil zeytin-bal domates-salatalık

Et kavurma Bulgur Pilavı

Karpuz

Kıymalı Ispanak

Peynirli Makarna

Yoğurt

PAZAR

Çay-üçgen peynir-siyah zeytin-tereyağı-bal-

Karnıyarık

Pirinç pilavı

Cacık

Ezogelin Çorba

Fırın Tavuk

Sütlaç

PAZARTESİ

Çay-beyaz peynir-siyah zeytin- bal-domates-

Salatalık

Etli nohut

Pirinç pilavı

Yoğurt

Mercimek çorba

Tavuk ızgara

Ayran

SALI

Çay-yumurta-siyah zeytin-çikolatalı fındık ezmesi

Kıymalı Ispanak

Peynirli Makarna

Yoğurt

Patlıcan musakka

Pirinç pilavı

Cacık

ÇARŞAMBA

Süt-kaşar peyniri-siyah zeytin-tereyağı-bal-

ET döner

Bulgur pilavı

Ayran

Tavuk sote

Pirinç Pilavı

Karışık Yaz Salata

PERŞEMBE

Çay-beyaz peynir-yeşil zeytin-tereyağı-domates-salatalık

Ezogelin Çorba

Fırın Tavuk

Şekerpare

Etli Nohut

Bulgur Pilavı

Cacık

CUMA

Çay-yumurta -siyah zeytin-tahin pekmez

Püreli Dalyan Köfte

Zeytinyağlı taze Fasulye

Yoğurt

Yayla Çorba

Patates Musakkakarışık yaz Salata

CUMARTESİ

Süt-kaşar peyniri-yeşil zeytin-tereyağı-reçel-

Tavuk sote

Bulgur Pilavı

Karpuz

Kayseri kebap

Fırın makarna

Kavun

PAZAR

Çay-üçgen peynir-siyah zeytin-tereyağı-bal-

Karnıyarık

Pirinç pilavı

Cacık

Ezogelin Çorba

Fırın Tavuk

Sütlaç

Aynı Şartname ekinde yer verilen “İki Haftalık Kahvaltı ve Normal Yemek Menüsü ( Öğle Yemeği Ve Akşam Yemeği Gramajları ) ( Çiğ Girdileri )” listesinin aşağıda yer verilen şekilde olduğu tespit edilmiştir.

SIRA NO

MALZEMENİN ADI

MİKTAR

Bir kişi

BİRİM

1

ÇAY

2

GRAM

2

PEYNİR ÇEŞİTLERİ (BEYAZ-KAŞAR)

60

GRAM

3

ÜÇGEN PEYNİR

25

GRAM

4

SİYAH ZEYTİN –YEŞİL ZEYTİN

50

GRAM

5

TEREYAĞI (PAKET)

15

GRAM

6

BAL-REÇEL-TAHİN-FINDIK EZME (PAKET)

30

GRAM

7

DOMATES

50

GRAM

SALATALIK

50

GRAM

8

EKMEK (1 ÖĞÜNDE)

100

GRAM

9

YUMURTA

60-65

GRAM

12

YOĞURT

200

GRAM

…

5

GRAM

35

YAYLA ÇORBA-yoğurt

80

GRAM

Pirinç

20

GRAM

Yumurta

1/8

ADET

Un

10

GRAM

Tereyağı

5

GRAM

Sıvı yağ

5

GRAM

Nane

0,5

GRAM

tuz

1

GRAM

İdare tarafından hazırlanan Teknik Şartnamede ihale konusu iş kapsamında 14 günlük örnek menülerin isteklilere sunulduğu, söz konusu yemeklerde kullanılacak malzeme cinslerinin ve malzeme miktarlarının ilgili tablolarda açıklandığı ve isteklilerden ilgili tablolar esas alınarak tekliflerinin oluşturulmasının istendiği,

Söz konusu menü ve gramaj listeleri incelendiğinde, örneğin ilk hafta Cuma öğle yemeği öğününde yoğurt, akşam yemeği menüsünde yayla çorba yer aldığı, söz konusu yemeklerin gramaj miktarlarının yoğurt için 200 gr olduğu, yayla çorbası içeriğinde de 80 gr yoğurt bulunması gerektiği,

Söz konusu Şartnameler’de, yemeklerde uygulanan gramajların T.C. Sağlık Bakanlığı Tedavi Hizmetleri Genel Müdürlüğü Yataklı Tedavi İşletme Yönetmeliği’ne bağlı kalınarak düzenlendiğinin belirtildiği, anılan Yönetmelik’in ekinde yer alan “Normal Yemek Günlük İstihkak Cetveli”ni içeren Tablo-1’de süt veya yoğurt için günlük azami miktarın 250 gr olması gerektiğinin düzenlendiği,

Menü içeriğinde yer verilen yemek çeşitlerinin genel olarak farklı olduğu görülmekte ise de, örneğin ilk hafta Çarşamba menüsünde, öğle ve akşam yemeğinde pirinç pilavının yer aldığı, yine aynı hafta Cuma menüsünde öğleyin püreli dalyan köfte akşam yemeğinde patates oturtmanın yer aldığı ve anılan yemek içeriklerinde benzer erzakların kullanıldığı, bu yönüyle Yataklı Tedavi Kurumları İşletme Yönetmeliği’nin 90’ıncı maddesinde yer verilen “Öğle yemeği ile akşam yemeği aynı olabileceği gibi, aynı erzakı kullanmak kaydıyla ve üç kabı geçmemek şartıyla akşam yemeğinin bir veya iki türü değiştirilebilir.”düzenlemesinin karşılandığı ayrıca söz konusu düzenlemenin zaten emredici bir düzenleme olmadığı yemeklerin aynı olması ya da aynı erzakı içermesi konusunda bir zorunluluk getirmediği tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin her iki iddiasına konu Yönetmelik maddelerinin de ihale konusu işin yürütülmesi sürecine ilişkin olduğu, idare tarafından Teknik Şartname’de sunulan örnek menülerin ve gramajların isteklilerin ihaleye teklif hazırlayabilmesi ve aşırı düşük teklif açıklamalarının yapılabilmesi amacıyla hazırlanan örnek niteliğinde olduğu, ihale konusu işin uygulanması esnasında doğal olarak verilecek yemeklerde farklılıklar olacağı,

Yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde; ihtiyaçların uygun şartlarla ve zamanında karşılanması ile kaynakların verimli kullanılmasını sağlamakla ilgili sorumluluğun idarelerde olduğu, isteklilerin idareler tarafından belirlenen ihtiyaç için teklif vermeleri gerektiği, anılan Yönetmelik maddesi uyarınca belirlenecek yemek çeşitlerine ilişkin sorumluluğun idareye ait bulunduğu, yapılan düzenlemelerin mevcut haliyle isteklilerin ihaleye sağlıklı bir şekilde teklif verilmesine engel bir husus içermediği anlaşıldığından başvuru sahibinin iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

4) Başvuru sahibinin 5’inci iddiasına ilişkin olarak:

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’nun; “Amaç” başlıklı 1’inci maddesinde “Bu Kanunun amacı; işyerlerinde iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması ve mevcut sağlık ve güvenlik şartlarının iyileştirilmesi için işveren ve çalışanların görev, yetki, sorumluluk, hak ve yükümlülüklerini düzenlemektir.” hükmü,

“Kapsam ve istisnalar” başlıklı 2’nci maddesinde “(1) Bu Kanun; kamu ve özel sektöre ait bütün işlere ve işyerlerine, bu işyerlerinin işverenleri ile işveren vekillerine, çırak ve stajyerler de dâhil olmak üzere tüm çalışanlarına faaliyet konularına bakılmaksızın uygulanır. …” hükmü,

“İşverenin genel yükümlülüğü” başlıklı 4’üncü maddesinde “(1) İşveren, çalışanların işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamakla yükümlü olup bu çerçevede;

a) Mesleki risklerin önlenmesi, eğitim ve bilgi verilmesi dâhil her türlü tedbirin alınması, organizasyonun yapılması, gerekli araç ve gereçlerin sağlanması, sağlık ve güvenlik tedbirlerinin değişen şartlara uygun hale getirilmesi ve mevcut durumun iyileştirilmesi için çalışmalar yapar.

b) İşyerinde alınan iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerine uyulup uyulmadığını izler, denetler ve uygunsuzlukların giderilmesini sağlar.

c) Risk değerlendirmesi yapar veya yaptırır.

ç) Çalışana görev verirken, çalışanın sağlık ve güvenlik yönünden işe uygunluğunu göz önüne alır.

d) Yeterli bilgi ve talimat verilenler dışındaki çalışanların hayati ve özel tehlike bulunan yerlere girmemesi için gerekli tedbirleri alır.

(2) İşyeri dışındaki uzman kişi ve kuruluşlardan hizmet alınması, işverenin sorumluluklarını ortadan kaldırmaz.

(3) Çalışanların iş sağlığı ve güvenliği alanındaki yükümlülükleri, işverenin sorumluluklarını etkilemez.

(4) İşveren, iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerinin maliyetini çalışanlara yansıtamaz.” hükmü,

“İş sağlığı ve güvenliği hizmetleri” başlıklı 6’ncı maddesinde “(1) Mesleki risklerin önlenmesi ve bu risklerden korunulmasına yönelik çalışmaları da kapsayacak, iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin sunulması için işveren;

a) Çalışanları arasından iş güvenliği uzmanı, işyeri hekimi ve on ve daha fazla çalışanı olan çok tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde diğer sağlık personeli görevlendirir. Çalışanları arasında belirlenen niteliklere sahip personel bulunmaması hâlinde, bu hizmetin tamamını veya bir kısmını ortak sağlık ve güvenlik birimlerinden hizmet alarak yerine getirebilir. Ancak belirlenen niteliklere ve gerekli belgeye sahip olması hâlinde, tehlike sınıfı ve çalışan sayısı dikkate alınarak, bu hizmetin yerine getirilmesini kendisi üstlenebilir. Belirlenen niteliklere ve gerekli belgeye sahip olmayan ancak 50’den az çalışanı bulunan ve az tehlikeli sınıfta yer alan işyeri işverenleri veya işveren vekili tarafından Bakanlıkça ilan edilen eğitimleri tamamlamak şartıyla işe giriş ve periyodik muayeneler ve tetkikler hariç iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini yürütebilirler.

b) Görevlendirdikleri kişi veya hizmet aldığı kurum ve kuruluşların görevlerini yerine getirmeleri amacıyla araç, gereç, mekân ve zaman gibi gerekli bütün ihtiyaçlarını karşılar.

c) İşyerinde sağlık ve güvenlik hizmetlerini yürütenler arasında iş birliği ve koordinasyonu sağlar.

ç) Görevlendirdikleri kişi veya hizmet aldığı kurum ve kuruluşlar tarafından iş sağlığı ve güvenliği ile ilgili mevzuata uygun olan ve yazılı olarak bildirilen tedbirleri yerine getirir.

d) Çalışanların sağlık ve güvenliğini etkilediği bilinen veya etkilemesi muhtemel konular hakkında; görevlendirdikleri kişi veya hizmet aldığı kurum ve kuruluşları, başka işyerlerinden çalışmak üzere kendi işyerine gelen çalışanları ve bunların işverenlerini bilgilendirir.

(2) 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamındaki kamu kurum ve kuruluşları; iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini, Sağlık Bakanlığına ait döner sermayeli kuruluşlardan doğrudan alabileceği gibi 4734 sayılı Kanun hükümleri çerçevesinde de alabilir.

(3) Tam süreli işyeri hekimi görevlendirilen işyerlerinde, diğer sağlık personeli görevlendirilmesi zorunlu değildir.

(4) Birinci fıkranın (a) bendine göre yapılacak görevlendirme süresinin belirlenmesinde 5/6/1986 tarihli ve 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu ile 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu kapsamındaki öğrenci statüsünde olan çırak ve stajyerler, çalışan sayısının toplamına dâhil edilmez.” hükmü,

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Çalışanların sağlık ve güvenliğine ilişkin tedbirler” başlıklı 39’uncu maddesinde “Yüklenici bütün giderleri kendisine ait olmak üzere hizmetinde çalışanlar için, gerek teker teker ve gerekse topluca yaşadıkları ve çalıştıkları yerler bakımından, yürürlükte olan iş sağlığı ve güvenliği mevzuatı hükümlerine uygun olarak her türlü sağlık ve güvenlik tedbirlerini almak ve çalışanların mevcut koşullara göre sağlıklı bir şekilde yiyip içmeleri, dinlenmeleri, yatıp kalkmaları ve yıkanmaları, meslek hastalıklarından korunmaları, hastalık veya bir kaza halinde tedavileri konularında ilgili mevzuat hükümlerine ve idare veya kontrol teşkilatının kendisine vereceği talimata uymak zorundadır.

Yüklenici, bütün giderleri kendisine ait olmak üzere, sözleşme konusu işin yürütülmesi sırasında iş sağlığı ve güvenliği mevzuatı uyarınca alınması zorunlu olan iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin tedbirleri almakla yükümlüdür.” açıklaması,

“Çalışanların kazaya uğramaları” başlıklı 40’ıncı maddesinde “Yüklenicinin önlemler almasına rağmen olabilecek kazalarda, yüklenicinin işçi ve personelinden kazaya uğrayanların tedavilerine ilişkin giderlerle kendilerine ödenecek tazminat yükleniciye aittir. Ayrıca işçi ve personelden iş başında veya işe bağlı nedenlerle ölenlerin defin giderleri ile ailelerine ödenecek tazminatın tümü de yüklenici tarafından karşılanır.

Yüklenici bu hususta, yürürlükte bulunan genel hükümlere uyacaktır.” açıklaması,

İdari Şartname’nin “Teklif fiyata dahil olan giderler” başlıklı 25’inci maddesinde “

25.3. Teklif fiyata dahil olan diğer giderler aşağıda belirtilmiştir:

25.3.1. Sözleşme konusu hizmetin yerine getirilmesine ilişkin tüm giderler (yemek malzemesi, yemeğin pişirilmesi, yemek servisi, yemek servisi sonrası işlem giderleri ile hizmetin yürütülmesindeki yardımcı unsurlara ilişkin detayı teknik şartnamede belirtilen diğer tüm giderler) teklif fiyata dahildir.” düzenlemesi,

Teknik Şartname’nin “İşçi Hakları” başlıklı 11.4’üncü maddesinde “c) Yüklenici çalıştıracağı personeller için 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Sağlık Sigortası Kanunu, 4857 Sayılı İş Kanunu, 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ile diğer mevzuat gereği yerine getirmesi gereken tüm yasal yükümlülüklerden bizzat sorumludur.” düzenlemesi yer almaktadır.

Teknik Şartname’nin şikayete konu 11.4’üncü maddesinde, 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu gereğince iş sağlığı ve güvenliğini sağlamak adına yapılması gerekenlerin yüklenicinin sorumluluğunda olduğu düzenlemesine yer verilmiş olup, başvuru sahibi tarafından mevcut düzenlemenin mevzuata aykırı olduğu iddia edilmektedir.

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu’nun amacının, işyerlerinde iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması ve mevcut sağlık ve güvenlik şartlarının iyileştirilmesi için işveren ve çalışanların görev, yetki, sorumluluk, hak ve yükümlülüklerini düzenlemek olduğu, söz konusu Kanun’un; kamu ve özel sektöre ait bütün işlere ve işyerlerine, bu işyerlerinin işverenleri ile işveren vekillerine, çırak ve stajyerler de dâhil olmak üzere tüm çalışanlarına faaliyet konularına bakılmaksızın uygulanacağı, işverenler tarafından işyerlerinde iş sağlığı ve güvenliğini sağlamak adına yapılması gerekenlerin anılan Kanun’da açıkça hüküm altına alındığı anlaşılmıştır.

Yine, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin eki Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin 39’uncu maddesinde, yüklenicinin, bütün giderleri kendisine ait olmak üzere, sözleşme konusu işin yürütülmesi sırasında iş sağlığı ve güvenliği mevzuatı uyarınca alınması zorunlu olan iş sağlığı ve güvenliğine ilişkin tedbirleri almakla yükümlü olduğu, 40’ıncı maddesinde, yüklenicinin önlemler almasına rağmen olabilecek kazalarda, yüklenicinin işçi ve personelinden kazaya uğrayanların tedavilerine ilişkin giderlerle kendilerine ödenecek tazminatlarının yükleniciye ait olduğu, ayrıca işçi ve personelden iş başında veya işe bağlı nedenlerle ölenlerin defin giderleri ile ailelerine ödenecek tazminatın tümünün de yüklenici tarafından karşılanacağının düzenlendiği görülmüştür.

Bu çerçevede, yukarda aktarılan Teknik Şartname’nin 11.4’üncü maddesinin, Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin eki Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’ne ve 6331 sayılı Kanun’a uygun olarak düzenlendiği, kaldı ki idarelerin de yükleniciler gibi, ihale ve sözleşme sürecinin her aşamasında kanun hükümlerine uymak zorunda olduklarının açık olduğu anlaşıldığından, başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır.

5) Başvuru sahibinin 6’ncı iddiasına ilişkin olarak:

Hizmet İşleri Genel Şartnamesi’nin “Yüklenicinin Genel Sorumlulukları” başlıklı 6’ncı maddesinde “Yüklenici, işleri gereken özen ve ihtimamı göstererek planlayacak, projelendirecek (sözleşmede öngörüldüğü şekilde), yürütecek, tamamlayacak ve işlerde olabilecek kusurları sözleşme hükümlerine uygun olarak giderecektir. Yüklenici, bu sorumluluklarının yerine getirilmesi için, ister kalıcı, ister geçici nitelikte olsun, gereken bütün denetim, muayene ve testleri yaptıracak ve işçilik, malzeme, tesis, ekipman vb. temin edecektir.

Yüklenici, işin görülmesi sırasında ilgili mevzuatın izin vermediği insan ve çevre sağlığına zarar verici nitelikte malzeme kullanamaz veya yöntem uygulayamaz. İlgili mevzuatın izin verdiği malzeme ve yöntemler ise, öngörülmüş tedbirler alınarak ve usulüne uygun şekilde kullanılabilir. Bu yükümlülüklerin ihlal edilmesi halinde yüklenici, idarenin ve üçüncü şahısların tüm zararlarını karşılamak zorundadır. Yüklenici, bu Genel Şartnamede öngörülen yükümlülük ve yasakları ihlâl ederek idareye veya üçüncü kişilere verdiği zarardan dolayı bizzat sorumludur.” hükmü,

Anılan Şartname’nin “Kontrol teşkilatı ve yetkileri” başlıklı 26’ncı maddesinde “…Yüklenici kullanacağı her türlü malzemeyi kontrol teşkilatına gösterip iş için elverişli olduğunu kabul ettirmeden iş yerinde kullanamaz. Malzemenin şartnamelere uygun olup olmadığını inceleyip gözden geçirmek için kontrol teşkilatı istediği şekilde deneyler yapabilir ve ister işyerinde, ister özel veya resmi laboratuvarlarda olsun, bu deneylerin giderleri sözleşmesinde başka bir hüküm yoksa yüklenici tarafından karşılanır. Yüklenici, deneylerin işyerinde yapılmasını isterse bunun için gerekli araç ve teçhizatı kendisi sağlamak zorundadır…” hükmü bulunmaktadır.

Teknik Şartname’nin “İşyerinin Korunması ve Hizmetin Sürekliliği” başlıklı maddesinde 12.1’inci “1.Ağzı kapalı steril numune kaplarında günlük ve hijyenik olarak alınan yemek numuneleri 72 saat +4 derecede sadece numuneler için olan kilitli buzdolabında saklanacaktır. Kilitli numune dolabı firma tarafından temin edilecektir. Her yemekten ayrı ayrı alınacak olan numune örnekleri normal bir porsiyon olacak kadardır. Gerektiğinde tahlil ettirebilecek şekilde işlem yapılacak her türlü tahlil masrafları yükleniciye ait olacaktır. Ayrıca Muayene ve Kabul Komisyonunca belirlenen bir günde alınan yemek numuneleri ve mutfağa giren gıda malzemeleri istenildiği takdirde idarenin belirleyeceği uygun laboratuarda tahlilleri yaptırılacak ve yapılan harcamalar yükleniciye ait olacaktır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Teknik Şartname’nin “İşyerinin Korunması ve Hizmetin Sürekliliği” başlıklı maddesinde, günlük ve hijyenik olarak alınan yemek numunelerinin saklanacağı, gerektiğinde tahlil ettirilebilecek şekilde işlem yapılacağı her türlü tahlil masraflarının yükleniciye ait olacağı, ayrıca Muayene ve Kabul Komisyonunca belirlenen bir günde alınan yemek numuneleri ve mutfağa giren gıda malzemelerinin istenildiği takdirde idarenin belirleyeceği uygun laboratuvarda tahlillerinin yaptırılacağının ve yapılan harcamaların yükleniciye ait olacağının düzenlendiği tespit edilmiştir.

İhale konusunun yemek servis alanlarında yemek malzemelerinin hazırlanması, pişirilmesi, yemeğin taşınması, yemeğin dağıtımı ile dağıtım sonrası temizlik hizmetleri olduğu, başvuruya konu düzenlemenin, işin gerektiği gibi yerine getirilmesi amacını taşıdığı anlaşılmaktadır.

Yukarıda belirtilen Genel Şartname maddelerinde, yüklenici tarafından işlerin gereken özen ve ihtimam gösterilmek suretiyle planlanacağı, sözleşmede öngörüldüğü şekilde yürütüleceği, tamamlanacağı ve işlerde olabilecek kusurların sözleşme hükümlerine uygun olarak giderileceği belirtilmiş olup, bu sorumlulukların yerine getirilmesi için, ister kalıcı, ister geçici nitelikte olsun, gereken bütün denetim, muayene ve testlerin yaptırılacağı ve işçilik, malzeme, tesis, ekipman vb. temin edileceği hükme bağlanmıştır. Ayrıca ihale konusu iş kapsamında istenilen malzemenin şartnamelere uygun olup olmadığının denetimi için kontrol teşkilatının istediği şekilde deney yapabileceği ve ister işyerinde ister özel veya resmi laboratuvarlarda olsun, bu deneylerin giderlerinin sözleşmesinde başka bir hüküm yoksa yüklenici tarafından karşılanacağı belirtilmiştir.

Teknik Şartname’nin “İşyerinin Korunması ve Hizmetin Sürekliliği” başlıklı maddesinde günlük ve hijyenik olarak alınan yemek numunelerinin saklanacağı, gerektiğinde tahlil ettirilebilecek şekilde işlem yapılacak her türlü tahlil masraflarının yükleniciye ait olacağı, ayrıca Muayene ve Kabul Komisyonunca belirlenen bir günde alınan yemek numuneleri ve mutfağa giren gıda malzemelerinin istenildiği takdirde idarenin belirleyeceği uygun laboratuvarda tahlillerinin yaptırılacağı ve yapılan harcamaların yükleniciye ait olacağının düzenlendiği, idare tarafından hangi içerikte laboratuar tahlil ve testlerinin yapılacağına yönelik önceden tam bir belirleme yapılmasının beklenemeyeceği, şikâyete cevaptan da anlaşılacağı üzere, itiraza konu laboratuar tetkiklerinin düzenli bir işlem olmadığı, gerekli durumlarda yapılmasının istendiği, gıda maddesinin içeriğine göre tetkiklerin isminin de değişiklik gösterebileceği, ihaleye katılan veya katılmayı planlayan ilgililerin ihale konusu iş piyasasında faaliyet gösterdikleri ve ihale konusu iş için gerekli laboratuar tahlil ve testleri ve bu gider kalemlerine ilişkin tüm maliyetler konusunda bilgi sahibi oldukları, yemek piyasasında faaliyet gösteren basiretli bir tacirin mevcut dokümandaki düzenlemelere göre teklifini sağlıklı bir şekilde oluşturabileceği dolayısıyla başvuru sahibinin söz konusu iddialarının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

6) Başvuru sahibinin 7’inci iddiasına ilişkin olarak:

4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İhalelere yönelik başvurular” başlıklı 54’üncü maddesinde “İhale sürecindeki hukuka aykırı işlem veya eylemler nedeniyle bir hak kaybına veya zarara uğradığını veya zarara uğramasının muhtemel olduğunu iddia eden aday veya istekli ile istekli olabilecekler, bu Kanunda belirtilen şekil ve usul kurallarına uygun olmak şartıyla şikayet ve itirazen şikayet başvurusunda bulunabilirler.

…

Şikayet başvuruları idareye, itirazen şikayet başvuruları Kuruma hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle yapılır. ” hükmü,

Anılan Kanun’un 55’inci maddesinde ise “Şikayet başvurusu, ihale sürecindeki işlem veya eylemlerin hukuka aykırılığı iddiasıyla bu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gereken tarihi izleyen günden itibaren 21 inci maddenin (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelerde beş gün, diğer hallerde ise on gün içinde ve sözleşmenin imzalanmasından önce, ihaleyi yapan idareye yapılır. İlanda yer alan hususlara yönelik başvuruların süresi ilk ilan tarihinden, ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan diğer hükümlerine yönelik başvuruların süresi ise dokümanın satın alındığı tarihte başlar.

İlan, ön yeterlik veya ihale dokümanına ilişkin şikayetler birinci fıkradaki süreleri aşmamak üzere en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir…” hükmü yer almaktadır.

İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik’in “Başvuru süreleri” başlıklı 6’ncı maddesinde“(1) İdareye şikayet süresi; ihale sürecindeki şikayete konu işlem veya eylemlerin farkına varıldığı veya farkına varılmış olması gerektiği tarihi izleyen günden itibaren Kanunun 21 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) ve (c) bentlerine göre yapılan ihalelere yönelik başvurularda beş gün, diğer hallerde on gündür.

(2) Ancak, ilan ile ön yeterlik veya ihale dokümanına yönelik şikayetler, birinci fıkradaki süreleri aşmamak kaydıyla başvuru veya teklif sunulmadan önce en geç ihale veya son başvuru tarihinden üç iş günü öncesine kadar yapılabilir…” hükmü,

“Sürelerle ilgili genel esaslar” başlıklı 7’nci maddesinde“(1) Süreler;

a) İlana yönelik başvurularda ilk ilan tarihini,

b) Ön yeterlik veya ihale dokümanının ilana yansımayan hükümleri için dokümanın satın alındığı tarihi, belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan danışmanlık hizmet alımı ihalelerinde ihale dokümanının teslim alındığı tarihi, zeyilnameye yönelik başvurularda ise zeyilnamenin bildirildiği tarihi,

…

izleyen günden itibaren başlar…” hükmü yer almaktadır.

24.06.2021 tarihinde yayımlanan başvuru konusu ihaleye ait ilanın “Kalite ve standarda ilişkin belgeler” başlıklı 4.3.3’üncü maddesinde “TSE 'den alınmış ve ihale tarihi ititbariyle geçerliliğini yitirmemiş ve istekli adına alınmış belgeler; a ) İstekliler, TS 8985 Hizmet Yeri Yeterlilik Belgesini ihale dosyasında sunacaktır. Sunulan bu belgenin TSE de yürürlük tarihi geçerli olmalıdır. b) İstekliler, TS 13075 Hizmet Yeri Yeterlilik Belgesini ihale dosyasında sunacaktır. Sunulan bu belgenin TSE de yürürlük tarihi geçerli olmalıdır.” düzenlemesi yer almaktadır.

Yapılan inceleme sonucunda, İhale İlanı’nın 24.06.2021 tarihinde yayımlandığı, başvuru sahibinin ihale dokümanını 13.07.2021 tarihinde EKAP üzerinden temin ettiği, idareye de 14.07.2021 tarihinde dokümana yönelik hususlarda şikâyet başvurusunda bulunduğu anlaşılmıştır.

Her ne kadar itirazen şikâyet dilekçesinde, şikâyete konu işlemin farkına varıldığı tarih olarak 13.07.2021 tarihinin belirtildiği görülmüşse de, başvuru sahibinin TS 13075 Hizmet Yeri Yeterlilik Belgesine yönelik iddiasının ihale dokümanının ilana yansıyan hususlarına ilişkin olduğu, dolayısıyla şikâyete konu işlemin farkına varılması gereken tarihin 24.06.2021 olduğu, başvuru sahibinin anılan tarihi izleyen 10 gün içerisinde idareye şikâyet başvurusunda bulunması gerekirken bu süre geçtikten sonra başvuruda bulunduğu, bunun da Kanun’un ve Yönetmelik’in yukarıda anılan hükümlerine aykırı olduğu tespit edilmiştir.

Başvuru sahibinin, İhale İlanı’nın 4.1.1.3’üncü maddesine yönelik iddiasının, 4734 sayılı Kanun’un 54’üncü maddesinin onuncu fıkrasının (c) bendi gereğince süre yönünden reddi gerektiği anlaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, 4734 sayılı Kanun'un 65'inci maddesi uyarınca bu kararın tebliğ edildiği veya tebliğ edilmiş sayıldığı tarihi izleyen 30 gün içerisinde Ankara İdare Mahkemelerinde dava yolu açık olmak üzere,

Anılan Kanun'un 54'üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince itirazen şikâyet başvurusunun reddine,

Oybirliği ile karar verildi.